BEŞ TAŞ- HEFTOK-KITKIT

 

Adından da anlaşılacağı gibi taşla oynana bir oyundur. Oyun oturarak ve 2-4 kişi ile oynanır. Oyun eş olarak oynandığı gibi; her oyuncu kendi adına oynayabilir. Oyunun Kürtçe ismi heftok. Kürtçede heft, sayı olarak 7 (yedi) anlamına gelmektedir. Türkçede beştaş denilen bu oyunun, Kürtçedeki karşılığının yedi taş olmasının nedeni her iki oyuncunun elinde kendi taşlarının bulunması, bunun haricinde beş taş ile oyunun oynanması, toplamda kullanılan taş sayısının ise yedi olması. Arapçada bu oyuna Kıt kıt denir. Taşlar birbirine çarparken bu ses çıktığı için bu adı koymuşlar.

 

Nasıl oynanır

 

Oyuncular daire şeklinde otururlar, oyuna kimin başlayacağı belirlendikten sonra ilk oyuncu oyuna başlar. Birler der ve taşlar öne serer, bir taş kaldırır. Kaldırdığı taşı yukarı atar attığı taş yere düşmeden yerden 2. Taşı yerden alır ve yukarı attığı taşı tutar. Bu şekilde 4 adet taşı tek elinde toplar. Daha sonra ikiler der ve taşları öne serer, bu taşlardan birini eline alır. Kalan 4 taşı ikili ikili toplar. Üçler der ve taşlar öne serilir. Bu kez taşların 3’ü bir kerede alınır kalan 1 tanesi tek olarak alınır. Dörtler der ve taşlar yere serilir. Tek taş havaya atılırken yerdeki dört taştan birden alınır. Beşlerde ise hangi elle oynanacaksa o elin şahadet parmağını orta parmağın üzerine koyar. Baş parmak ile orta parmağın uçlarını yere basarak köprü yaparak karşıki oyuncuya it (köpek) seç; oyuncu köprüye yakın bir taşı köpek olarak seçer. Oyuncu taşın yine birini havaya atarak yerdeki taşları eliyle toplayıp  köprü yaptığı elinin köprüsünden içeri koyar. Köpek dışındaki taşlar bir kerede köprünün içinden içeri atılır. Bu taşlar köprüden içeri atıldığında diğer taşlara dokunulmamalı. Taşa dokunulur ya da atılmak istenen taş köprüden bir kerede geçmezse oyun diğer oyuncuya geçer. Son olarak köpeği içeri atan kişi puan ve tekrar baştan oynama hakkı kazanır. Oyun bu şekilde devam eder.